Nước Mỹ đã nhiều lần được Đức Thánh Linh thăm viếng hơn những gì hầu hết tín hữu nhận ra. Từ một hội thánh nhỏ trong thung lũng Connecticut năm 1734 cho đến những sân vận động bóng đá chật kín người vào thập niên 1990, lịch sử phấn hưng của quốc gia này giống như một biên niên sử về việc Đức Chúa Trời biến điều tưởng chừng không thể thành điều bình thường. Đây không phải là những chương trình được dàn dựng hay chiến dịch quảng bá. Chúng là những hành động chủ quyền của Đức Chúa Trời, làm đảo lộn bức tranh thuộc linh của cả vùng, thậm chí cả một thế hệ.

Hiểu biết về lịch sử đó ngày nay lại càng quan trọng. Khi văn hóa dường như trôi dạt về mặt thuộc linh và ảnh hưởng của Hội thánh có vẻ đang thu hẹp, thì ký ức về những gì Đức Chúa Trời đã từng làm trở thành bằng chứng mạnh mẽ nhất cho những gì Ngài vẫn có thể làm lần nữa.

Phấn Hưng là gì?

Trước khi lần theo lịch sử, cần định nghĩa thuật ngữ này. Phấn hưng không phải là một chương trình tăng trưởng hội thánh hay một sự kiện cuối tuần đông người tham dự. Jonathan Edwards, người chứng kiến cuộc thức tỉnh lớn đầu tiên trong lịch sử Mỹ, đã mô tả đó là việc Đức Chúa Trời bày tỏ “lòng thương xót tự do và chủ quyền của Ngài trong việc cứu rỗi một số đông linh hồn trong một khoảng thời gian ngắn” và biến đổi con người “từ một sự xưng nhận Cơ Đốc giáo hình thức, lạnh lùng và hờ hững sang việc thực hành sống động mọi ân điển Cơ Đốc.”

Nói ngắn gọn, phấn hưng là khi Đức Chúa Trời tăng tốc tiến trình thuộc linh vốn dĩ phải mất hàng thập kỷ. Con người cảm nhận sự hiện diện của Ngài cách mãnh liệt. Sự cáo trách trở nên sâu sắc và thật. Lời cầu nguyện trở nên khẩn thiết. Nhiều người được cứu, và những kẻ sa ngã quay trở lại. Phạm vi càng rộng lớn thì các sử gia càng gọi đó là một “Cuộc Thức Tỉnh Lớn.”

1. Cuộc Đại Thức Tỉnh (1734–1743)

Tháng 12 năm 1734, Jonathan Edwards, một Mục sư trẻ tại Northampton, Massachusetts, ghi nhận điều lạ thường xảy ra trong hội thánh của ông. Chỉ trong thời gian ngắn, năm hoặc sáu người đã được cứu, trong đó có một phụ nữ trẻ vốn nổi tiếng là kẻ gây rối nhất trong thị trấn. Thay vì dập tắt ngọn lửa, sự hoán cải của cô lại thổi bùng nó lên. Trong vòng sáu tháng, ba trăm linh hồn được cứu trong một thị trấn chỉ có 1.100 người.

Tin tức lan rộng khắp New England và xa hơn nữa. Những cuộc phấn hưng tương tự bùng nổ tại hơn 100 thị trấn. Rồi năm 1739, George Whitefield từ Anh đến. Các sử gia ước tính rằng 80% trong số 900.000 dân thuộc địa đã trực tiếp nghe ông giảng. Những buổi nhóm ngoài trời của ông thu hút đám đông đông đảo đến mức vẫn gây ấn tượng ngay cả theo tiêu chuẩn hiện đại. Theo nhiều ghi nhận, Whitefield trở thành, “ngôi sao đại chúng” đầu tiên của nước Mỹ.

2. Cuộc Đại Thức Tỉnh Thứ Hai (1800–1840)

Đầu thế kỷ 19, chỉ có 1 trong 15 người Mỹ thuộc về một hội thánh Tin Lành. Tỷ lệ này sắp thay đổi mạnh mẽ. Mục sư Trưởng Lão James McGready tổ chức những buổi nhóm trại bùng nổ tại Logan County, Kentucky, thu hút hàng ngàn người từ tận Ohio. Các phong trào kế tiếp lan khắp vùng biên cương. Năm 1824, Charles Finney bắt đầu chức vụ, dẫn đến khoảng 500.000 người tin nhận Đấng Christ. Riêng tại Rochester, New York, năm 1831 có 100.000 người được cứu, và sự thức tỉnh lan ra 1.500 thị trấn xung quanh. Đến năm 1850, dân số Mỹ tăng gấp bốn, nhưng tỷ lệ người gắn bó với hội thánh Tin Lành gần như tăng gấp đôi.

3. Phấn Hưng Giới Doanh Nhân (1857–1858)

Jeremiah Lanphier, một giáo sĩ thường dân, mở cửa hội thánh Bắc Hà Lan tại New York vào buổi trưa để cầu nguyện. Buổi đầu tiên ngày 23/9/1857 chỉ có sáu người. Rồi 20, rồi 40. Các buổi nhóm chuyển sang hằng ngày, rồi nhiều địa điểm. Ba tuần sau, khủng hoảng ngân hàng 1857 làm Wall Street sụp đổ. Khi khủng hoảng tài chính lan rộng, các buổi cầu nguyện nhân lên. Ước tính một triệu người được thêm vào sổ hội thánh, và một triệu tín hữu khác kinh nghiệm sự hoán cải thật. Đây được gọi là “Phấn Hưng Cầu Nguyện Lớn.”

4. Phấn Hưng Thời Nội Chiến (1861–1865)

Nội chiến là cuộc xung đột đẫm máu nhất của Mỹ, với hơn 620.000 người chết. Ban đầu, binh lính hai bên dường như bỏ lại Đức tin ở nhà. Nhưng từ năm 1862, đặc biệt trong quân đội miền Nam, sự thay đổi xảy ra. Ước tính 300.000 binh sĩ được cứu trong suốt cuộc chiến, chia đều giữa hai phe.

5. Phấn Hưng Đô Thị (1875–1885)

Dwight L. Moody, từng tham gia Phấn Hưng1857 tại Chicago, sau đó giảng cho hơn 2,5 triệu người ở Anh trước khi trở về Mỹ năm 1875 để khởi động các chiến dịch Phấn Hưngtại những thành phố lớn. Hàng trăm ngàn người được cứu, hàng triệu người được khích lệ.

Moody là nhà truyền giảng đầu tiên đối diện sự chống đối mạnh mẽ từ văn hóa chính thống. Ông bị cáo buộc dùng tôn giáo như thuốc phiện, báo trước những tranh luận sẽ gia tăng trong thế kỷ 20 khi thuyết Darwin và thần học tự do lan rộng.

6. Cuộc Phấn Hưng 1904–1905

Tin tức về Phấn Hưng xứ Wales lan đến cộng đồng di dân nói tiếng Wales ở Pennsylvania, khởi đầu một chuỗi phản ứng. Đến năm 1905, các cuộc Phấn Hưng bùng cháy tại Brooklyn, Michigan, Denver, Nebraska, hai bang Carolina, Georgia, và nhiều trường đại học như Yale, Asbury. Billy Sunday nổi lên trong thời kỳ này, sau đó giảng cho hơn 100 triệu người, với hơn một triệu người được cứu.

7. Phấn Hưng Đường Azusa (1906)

William J. Seymour, một Mục sư người Mỹ gốc Phi, đến Los Angeles năm 1906. Sau khi bị ngăn cấm sự phục vụ thứ hai, ông bắt đầu cầu nguyện tại một ngôi nhà. Sau nhiều tháng cầu nguyện kiên trì, Đức Thánh Linh giáng xuống cách quyền năng, khiến đám đông vượt quá sức chứa.

Họ chuyển đến một nhà thờ cũ tại số 312 Azusa Street, nơi các buổi nhóm diễn ra hằng ngày suốt ba năm. Hội chúng đa sắc tộc là điều cực kỳ cấp tiến thời đó. Phong trào Ngũ Tuần và sau này là phong trào Ân Tứ đều bắt nguồn từ đây, trở thành những dòng chảy phát triển nhanh nhất toàn cầu trong thế kỷ 20.

8. Phấn Hưng Sau Thế Chiến II (1947–1950)

Sau Thế chiến II, các tín hữu Ngũ Tuần kinh nghiệm hai dòng phục hưng: “Cơn mưa cuối mùa” và “Phấn Hưng Chữa Lành.” Đồng thời, nhiều tín hữu Tin Lành cũng chứng kiến sự cứu rỗi lớn lao. Một thế hệ lãnh đạo mới xuất hiện: Bill Bright sáng lập Campus Crusade for Christ; Billy Graham bùng nổ tại chiến dịch Los Angeles năm 1949. Graham sau đó giảng cho khoảng 180 triệu người trong gần 400 chiến dịch suốt sáu thập kỷ. Các cuộc Phấn hưng lan rộng tại nhiều trường đại học, đặc biệt khi Phấn hung Wheaton College năm 1950 được báo chí đưa tin, tạo hiệu ứng lan tỏa khắp nước Mỹ.

9. Phong Trào Ân Tứ và Phong Trào Giê-su (Cuối 1960s–1970s)

Hai dòng chảy song song: Phong trào Ân Tứ lan rộng vào cả Giáo hội Công giáo, các hệ phái Tin Lành chính thống và trường đại học. Phong trào Giê-su thì hướng năng lượng “lối sống tha hóa đi ngược văn hóa” của giới trẻ về Đấng Christ, đưa họ rời bỏ ma túy, tình dục phóng túng và chính trị cực đoan để đến với Kinh Thánh và sự hoán cải cá nhân. Một minh chứng nổi bật là Phấn hung Asbury College năm 1970, bắt đầu từ một buổi nhóm nhà nguyện và kéo dài nhiều tuần. Chỉ trong vài ngày, các nhóm truyền đi khắp đất nước. Đến năm 1976, Mỹ bầu chọn vị tổng thống đầu tiên công khai là người “tái sinh,” và phong trào Tin Lành bước vào thời kỳ hiện diện văn hóa mạnh mẽ.

10. Các Cuộc Phấn Hưng Giữa Thập Niên 1990

Dù xã hội thế tục hóa mạnh sau thập niên 1960–1970, Đức Chúa Trời lại hành động trong thập niên 1990, chủ yếu qua cộng đồng Ân Tứ và Ngũ Tuần. “Phước Lành Toronto” (1994) thu hút người từ khắp thế giới. Phấn hưng Brownsville tại Florida ghi nhận hơn 100.000 người được cứu trong hai năm. Các trường đại học cũng chứng kiến phong trào mới. Phong trào Promise Keepers bắt đầu năm 1991 với 4.200 người, rồi tăng lên 50.000 vào năm 1993. Đỉnh điểm là ngày 4/10/1997, hơn một triệu người tập trung tại Washington, D.C. để cầu nguyện và ăn năn. Đến năm 2000, Promise Keepers báo cáo tổng cộng năm triệu người tham dự các hội nghị.

10 Đặc Điểm Chung Của Mọi Cuộc Phấn Hưng

Mỗi cuộc thức tỉnh đều mang dấu ấn riêng. Phấn hung năm 1740 do giới trẻ dẫn đầu. Phấn h ưng cầu nguyện 1857 tập trung vào giới doanh nhân. Phấn hung Azusa Street năm 1906 nổi bật bởi tính đa sắc tộc trong bối cảnh xã hội phân biệt. Tuy nhiên, xuyên suốt tất cả, có những mẫu số chung luôn xuất hiện:

1. Suy thoái thuộc linh và đạo đức đi trước Phấn Hưng: Đức Chúa Trời thường hành động khi nhiệt độ thuộc linh xuống thấp nhất và dân sự Ngài cảm nhận rõ nhất.
2. Sự cầu nguyện khác thường: Trong mọi cuộc phấn hưng, Đức Chúa Trời đặt gánh nặng cầu nguyện vào lòng những người bình thường trước khi có bất cứ điều gì xảy ra bên ngoài.
3. Giảng dạy Lời Đức Chúa Trời: Việc tiếp nhận sâu sắc và trực diện với Kinh Thánh tạo ra sự cáo trách khiến con người quỳ gối.
4. Công việc của Đức Thánh Linh: Không có nỗ lực nào của con người có thể giải thích những gì xảy ra trong một cuộc Phấn hung thật. Đức Thánh Linh đưa con người đến những chiều sâu mà họ không thể tự đạt được.
5. Sự cáo trách sâu sắc về tội lỗi: Người được ảnh hưởng không chỉ buồn bã; họ bị tan vỡ và không tìm thấy sự nghỉ ngơi cho đến khi đến với Đấng Christ.
6. Chỉ một mình Đức Chúa Trời nhận vinh hiển: Những cuộc Phấn hung bền vững luôn hướng con người ra khỏi cá nhân và quay về với Đức Chúa Trời.
7. Sự hoán cải lâu dài: Các chức vụ mới được khai sinh. Tình trạng đạo đức trong cộng đồng thay đổi. Kết quả là thật và tồn tại vượt quá phong trào ban đầu.
8. Biểu hiện thể chất và cảm xúc: Ngất xỉu, khóc lóc, cầu nguyện rên siết, và những biểu hiện khác thường luôn đi kèm với Phấn hưng trong mọi truyền thống, thường gây tranh cãi.
9. Tranh luận và hỗn độn: Lạm dụng, tranh chấp thần học, và thái quá luôn xuất hiện trong mọi cuộc Phấn hưng thật. Đức Chúa Trời không chờ đợi một khí cụ hoàn hảo.
10. Phấn hưng lên cao rồi lắng xuống: Không cuộc thức tỉnh nào trong lịch sử Mỹ duy trì cường độ đỉnh cao mãi mãi. Chúng trỗi dậy, đạt đỉnh, rồi dần lắng xuống, để lại một bức tranh thuộc linh đã thay đổi.

Nước Mỹ có sẵn sàng cho một cuộc Phấn Hưng nữa không?

Phần lớn người Mỹ thường xuyên nói với các nhà thăm dò rằng họ tin đất nước đang đi sai hướng. Tỷ lệ đi nhà thờ so với dân số nhìn chung giữ ổn định từ giữa thế kỷ 20, nhưng ảnh hưởng văn hóa và đạo đức của Cơ Đốc giáo đã suy giảm đáng kể. Số lượng “Cơ Đốc nhân trên danh nghĩa” thì lớn, trong khi số người thật sự được biến đổi thì dường như nhỏ hơn.

Chính sự căng thẳng đó lại là bối cảnh quen thuộc cho mọi cuộc Phấn hung lớn trong lịch sử. Cơ Đốc giáo hiện diện nhưng không có quyền năng. Phổ biến nhưng không sâu sắc. Tình hình không vô vọng. Nó trở lên quen thuộc.

Nước Mỹ đã không chứng kiến một cuộc thức tỉnh mang tầm vóc quốc gia trong cả một thế hệ. Với lịch sử Phấn Hưngphong phú, nền tảng tín hữu đông đảo, và một thời điểm văn hóa đang kêu gào cho điều gì đó vượt quá khả năng của chính trị hay công nghệ, các điều kiện hiện tại rất dễ nhận ra.

Lịch sử cũng cho thấy một điều rõ ràng: Phấn Hưngquốc gia không thể được sản xuất hay dàn dựng. Chúng là hành động chủ quyền của Đức Chúa Trời, không phải sản phẩm của chiến lược. Nhưng Đức Chúa Trời luôn đáp lời những lời cầu nguyện khiêm nhường, ăn năn của dân sự Ngài. Lời mời gọi trong 2 Sử Ký 7:14 vẫn chưa hề hết hạn.

Lịch sử phục hưng thuộc linh tại Hoa Kỳ là gì?

Lịch sử phục hưng tại Hoa Kỳ đề cập đến những giai đoạn được ghi nhận trong đó xảy ra sự thức tỉnh thuộc linh mạnh mẽ và lan rộng, khi số lượng lớn người dân tin nhận Chúa Cứu Thế Giê-xu và những tín hữu đã tin Chúa cũng trải nghiệm sự đổi mới sâu sắc trong đời sống đức tin. Các phong trào phục hưng lớn tại Hoa Kỳ trải dài từ cuộc thức tỉnh ở Northampton năm 1734 dưới chức vụ của Jonathan Edwards cho đến các phong trào trong thập niên 1990, mỗi phong trào đều để lại những tác động rõ rệt đối với xã hội và Hội Thánh.

Điều gì đã khởi đầu cuộc Đại Tỉnh Thức (Great Awakening) tại Hoa Kỳ?

Cuộc Đại Tỉnh Thức bắt đầu vào tháng 12 năm 1734 tại Northampton, bang Massachusetts, dưới chức vụ của Jonathan Edwards. Một loạt những trường hợp quy đạo đầy bất ngờ trong hội chúng của ông, bao gồm cả một phụ nữ trẻ có ảnh hưởng trong cộng đồng, đã nhanh chóng lan truyền khắp địa phương và các vùng lân cận. Đến năm 1739, những chuyến truyền giảng lưu động của nhà truyền đạo người Anh George Whitefield trên khắp các thuộc địa đã thổi bùng phong trào này thành một cuộc thức tỉnh thuộc linh trên quy mô toàn lục địa.

Những đặc điểm của một cuộc phấn hưng thuộc linh là gì?

Các cuộc phấn hưng chân chính thường có những đặc điểm chung sau: chúng xuất hiện trong những giai đoạn suy thoái về đạo đức và thuộc linh; được chuẩn bị trước bởi sự cầu nguyện tha thiết và đặc biệt; đi kèm với sự cáo trách sâu sắc về tội lỗi; và tạo ra những thay đổi rõ rệt, lâu dài trong đời sống cá nhân cũng như cộng đồng. Những biểu hiện thể chất, các tranh luận hoặc ý kiến trái chiều, cùng với tính chu kỳ của các phong trào phục hưng cũng xuất hiện trong hầu như mọi cuộc phấn hưng được ghi nhận trong lịch sử.

Cuộc phục hưng thuộc linh lớn gần đây nhất tại Hoa Kỳ diễn ra khi nào?

Phong trào phấn hưng được ghi nhận trên quy mô toàn quốc gần đây nhất tại Hoa Kỳ là làn sóng phấn hưng vào giữa thập niên 1990, bao gồm Phước Hạnh Toronto (Toronto Blessing), Phục Hưng Brownsville tại Pensacola, Florida, và các kỳ nhóm Promise Keepers, thu hút hơn một triệu nam giới đến Washington, D.C. vào năm 1997. Những cuộc phục hưng mang tính địa phương và trong các khuôn viên trường đại học, bao gồm một cuộc thức tỉnh đáng chú ý tại Asbury, vẫn tiếp tục xuất hiện trong thập niên 2020.

Hoa Kỳ có đang tiến gần đến một cuộc phấn hưng thuộc linh khác không?

Nhiều nhà sử học và thần học gia nhận thấy rằng Hoa Kỳ đã trải qua các cuộc phục hưng lớn khoảng mỗi 50 đến 60 năm một lần. Những điều kiện từng xuất hiện trước các cuộc thức tỉnh trong quá khứ — sự suy thoái đạo đức trên diện rộng, đức tin mang tính hình thức, và sự khao khát ngày càng tăng đối với một điều gì đó chân thật — cũng đang hiện diện trong xã hội ngày nay. Tuy nhiên, việc liệu một cuộc thức tỉnh thuộc linh trên phạm vi quốc gia có sắp xảy ra hay không hoàn toàn thuộc về ý muốn và thời điểm của Đức Chúa Trời; dù vậy, lịch sử cho thấy những điều kiện tiền đề ấy là điều có thể nhận biết được.

Tác giả: Patrick Morley (Churchleaders.com)

Chuyển ngữ: Đội ngũ Ba-rúc

Quan điểm bài viết không nhất thiết phản ánh quan điểm của đội ngũ Ba-rúc.

Link gốc bài viết: Revival History in America: 10 Awakenings That Shaped a Nation